Drumstel opstellen: zo zet je je drums stap voor stap neer
Drumles
Redactie Online Muziek Cursus
Drumles
06/30/2014
1 min
0

Drumstel opstellen: zo zet je je drums stap voor stap neer

06/30/2014
1 min
0

Je zet een drumstel goed op door vanuit jezelf te bouwen. Begin met de kruk, zet daarna de basdrum en het pedaal neer, dan de snaredrum en de hi-hat, en pas daarna de toms en de bekkens. Alles moet binnen bereik staan zonder dat je hoeft te rekken, te draaien of te forceren. In dit artikel lees je in welke volgorde je opbouwt, welke hoogtes en hoeken een goed startpunt zijn en hoe je met je opstelling rug-, pols- en gehoorklachten voorkomt. Wil je eerst weten wat elk onderdeel is? Dat leggen we uit in ons artikel over de onderdelen van een drumstel. Hier gaan we meteen aan de slag met het neerzetten en afstellen.

Kort samengevat

  • Bouw op in deze volgorde: kruk, basdrum met pedaal, snaredrum, hi-hat, toms, floortom en als laatste de bekkens.
  • Zet de kruk zo hoog dat je dijen ongeveer horizontaal staan, met je knieën gelijk of net iets lager dan je heupen.
  • De snaredrum staat tussen je knieën, ongeveer een handbreedte boven je dijen; basdrumpedaal en hi-hatpedaal vormen samen een V met de snare in het midden.
  • Toms, floortom en bekkens moeten bereikbaar zijn zonder rekken; kantel bekkens licht naar je toe.
  • Een goede opstelling voorkomt blessures, maar gehoorbescherming en pauzes zijn net zo belangrijk.

Voordat je begint: plek, ondergrond en ruimte

Kies eerst waar het drumstel komt te staan. Een drumstel neemt al snel zo'n twee bij anderhalve meter in beslag, en je wilt ook achter de kruk nog wat ruimte om op te staan. Zet het stel bij voorkeur niet direct tegen een muur die je deelt met de buren: een paar decimeter afstand en een stevige ondergrond helpen al iets tegen contactgeluid.

Leg een drumkleed of een stevig, antislip tapijt neer. De basdrum en het hi-hatstatief schuiven anders tijdens het spelen langzaam van je weg, vooral op laminaat of tegels. Het kleed moet groot genoeg zijn dat de kruk, de basdrum en alle statiefpoten erop passen. Zo blijft alles op dezelfde plek staan en hoef je niet elke oefensessie opnieuw af te stellen.

Handig om erbij te hebben: een drumsleutel om spanschroeven en geheugenklemmen te verstellen, een stukje tape of een stift om je ideale posities te markeren en een telefoon om jezelf te filmen.

De volgorde van opbouwen

De gouden regel: het drumstel past zich aan jou aan, niet andersom. Daarom begin je bij je eigen lichaam en bouw je naar buiten toe: elk onderdeel moet makkelijk bereikbaar en comfortabel geplaatst zijn, met zo min mogelijk inspanning. Je begint bij de kruk, omdat je aan de stand van je voeten ziet waar de pedalen moeten komen.

  1. Kruk: zet de kruk neer en stel de hoogte in (zie hieronder).
  2. Basdrum en basdrumpedaal: klap de pootjes van de basdrum uit, zet het pedaal vast aan de rand en schuif de basdrum naar je rechtervoet.
  3. Snaredrum: zet het snarestatief tussen je knieën en stel de hoogte in.
  4. Hi-hat: plaats het hi-hatstatief bij je linkervoet, zodat beide pedalen een V vormen.
  5. Hangende toms: bevestig ze op de basdrum of op een apart statief, boven en iets voor de snare.
  6. Floortom: rechts naast je rechterbeen, op ongeveer dezelfde hoogte als de snare.
  7. Bekkens: eerst de ride rechts, dan de crash links of tussen hi-hat en toms.
  8. Controle: ga zitten, speel een paar minuten en verschuif wat nog niet natuurlijk voelt.

Deze volgorde geldt voor een rechtshandige opstelling. Voor linkshandigen spiegel je alles, daar komen we verderop op terug.

De kruk: de basis van je hele opstelling

De krukhoogte bepaalt alles wat erna komt. Staat de kruk verkeerd, dan zet je de rest van het drumstel ook verkeerd neer.

Een goed startpunt: ga zitten en kijk naar je bovenbenen. Die moeten ongeveer horizontaal staan, waarbij je knieën op gelijke hoogte of iets lager zitten dan je heupen. Zo maakt je knie een hoek van iets meer dan 90 graden als je voet op het pedaal rust. Zit je te laag, dan komen je knieën omhoog, kost elke basdrumslag meer kracht uit je bovenbeen en zak je in je onderrug. Zit je te hoog, dan verlies je stabiliteit en ga je naar voren hangen.

Veel drummers zitten in de praktijk wat hoger dan dit gemiddelde, en dat is prima zolang je rug recht en ontspannen blijft. Begin dus met horizontale dijen en schuif daarna een of twee centimeter op of neer tot het licht en stabiel voelt.

De afstand tot de basdrum is net zo belangrijk als de hoogte. Als je voet op het pedaal staat, hoort je onderbeen ongeveer verticaal te staan of iets naar voren te wijzen. Moet je je been ver strekken, schuif dan de kruk naar voren; zitten je knieën bijna tegen de snaredrum, dan zit je te dichtbij. Zit je goed, markeer dan de positie van de krukpoten op het kleed.

Basdrum en pedalen

Zet het basdrumpedaal vast aan de rand (de hoepel) van de basdrum en plaats de basdrum zo dat het pedaal recht voor je rechtervoet staat, licht naar rechts gedraaid. Je rechterbeen loopt dan in een natuurlijke lijn vanuit je heup naar voren, zonder dat je knie naar binnen of buiten draait.

Controleer drie dingen:

  • De klopper raakt het vel ongeveer in het midden. Is dat niet zo, pas dan de hoogte van de basdrum aan met de pootjes of verstel de lengte van de klopper.
  • De pootjes staan zo dat de basdrum niet wegschuift. Op een kleed gebruik je de punten (spurs), op een kwetsbare vloer de rubber dopjes.
  • De veerspanning van het pedaal voelt neutraal: niet zo slap dat de klopper blijft hangen, niet zo strak dat je moet duwen. Als beginner kun je de fabrieksinstelling eerst gewoon laten staan.

Het hi-hatpedaal komt links, zodat je benen samen met de snare een V vormen. Een hoek van ruwweg 45 graden tussen je benen is een gangbaar uitgangspunt. Beide voeten moeten de pedalen kunnen bedienen met je hiel op of net boven de voetplaat, zonder dat je heupen kantelen.

De snaredrum: het middelpunt

De snare is de trommel die je het meest raakt, dus die verdient de meeste aandacht. Zet het statief tussen je knieën, zo dicht bij je lichaam dat je bovenarmen ontspannen langs je romp hangen als je speelt.

Voor de hoogte geldt: het vel ligt ongeveer een handbreedte boven je dijen. Houd je stokken vast en leg de punten op het midden van het vel. Je onderarmen lopen dan ongeveer horizontaal of iets naar beneden, en je polsen hoeven niet omhoog te buigen.

De kanteling hangt af van je grip. Speel je matched grip (beide handen hetzelfde), dan staat de snare vlak of kantelt hij een paar graden naar je toe. Speel je traditional grip, dan laat je hem iets naar rechts aflopen: de kant bij je linkerhand ligt dan wat hoger, zodat je linkerstok het vel vlakker raakt. Hoe je de stokken precies vasthoudt, lees je in ons artikel over de juiste drumstick grip. Ook de lengte en dikte van je stokken speelt mee; daarover schreven we bij de juiste maat drumstokken.

De hi-hat: niet te ver naar voren

De hi-hat speel je met je rechterhand over je linkerhand heen (bij een rechtshandige opstelling). Juist daardoor gaat het hier vaak mis. Een veelgemaakte fout is de hi-hat te ver naar voren of te ver naar links zetten. Je draait dan bij elke slag een beetje met je bovenlichaam naar links, en dat stapelt zich op tot rugklachten. Houd de hi-hat daarom dicht bij de snare, in dezelfde V-vorm met de basdrum.

Zo stel je hem af:

  • Positie: het statief staat net links van de snare, met het pedaal onder je linkervoet.
  • Hoogte: de bekkens hangen zo'n 10 tot 15 centimeter boven de snare. Zo kruisen je stokken elkaar niet en heeft je linkerhand ruimte op de snare.
  • Opening: zet de bovenste bekken met de clutch een paar centimeter boven de onderste als het pedaal los is. Te ver open voelt traag, te dicht maakt open spel lastig.

Test het met een eenvoudige beat: achtsten op de hi-hat, snare op 2 en 4. Raken je stokken elkaar, of moet je schouder omhoog? Dan staat de hi-hat te laag of te ver weg.

Toms en floortom

De hangende toms komen boven de basdrum, net voor en boven de snare. Ze staan iets naar je toe gekanteld, zodat je stok het vel min of meer vlak raakt en niet alleen de rand. Houd ze zo laag mogelijk zonder dat ze de snare of de basdrum raken. Hoe lager en dichterbij, hoe minder je je armen hoeft te heffen bij een roffel over de toms.

Met twee hangende toms zet je de kleinste links en de grotere rechts, allebei bereikbaar zonder dat je je schouders optrekt. Een goede test: leg je stokken op het midden van elke tom. Als je daarvoor naar voren moet leunen, schuif dan de toms dichter naar je toe of laat ze zakken.

De floortom staat rechts naast je rechterbeen, op ongeveer dezelfde hoogte als de snare of iets lager. Kantel hem licht naar je toe. Je moet hem kunnen raken met een ontspannen arm, zonder je romp naar rechts te draaien. Staat hij te ver naar achteren, dan verdraai je je rug net als bij een verkeerd geplaatste hi-hat, maar dan aan de andere kant.

Bekkens: hoogte en kanteling

Bekkens zet je als laatste, omdat ze zich moeten voegen naar de trommels. De ride komt rechts, boven de floortom of tussen de floortom en de grote tom. Hij moet zo laag en dichtbij hangen dat je hem lange tijd kunt spelen zonder dat je arm vermoeid raakt. De crash hangt links boven de hi-hat of tussen hi-hat en toms, iets hoger dan de toms zodat je er vrij naar kunt slaan.

Kantel beide bekkens licht naar je toe. Hangen ze kaarsrecht, dan raak je ze snel met de schacht van de stok haaks op de rand. Dat vergroot de kans op scheuren, omdat de klap dan op één punt terechtkomt in plaats van over het oppervlak. Met een lichte kanteling slaat je stok schuin over de bekken en kan de bekken vrij meebewegen.

Draai de vleugelmoer bovenop het statief niet vast: de bekken moet kunnen bewegen. Zorg dat er altijd een vilt onder en boven de bekken zit en een plastic huls om de schroefdraad, zodat brons nooit tegen metaal komt.

Bekken met vilt en losse vleugelmoer

Linkshandig drummen

Speel je liever met je linkerhand voorop, dan spiegel je de hele opstelling: het basdrumpedaal links, de hi-hat rechts, de floortom links naast je linkerbeen, de ride links en de toms in omgekeerde volgorde. Je hebt daar geen speciaal linkshandig drumstel voor nodig: een gewoon drumstel kun je spiegelen, alleen de posities veranderen.

Een tussenvorm voor linkshandigen is open-handed spelen: je houdt de rechtshandige opstelling aan, maar speelt de hi-hat met je linkerhand, zodat je armen elkaar niet kruisen. Dat is handig als je vaak op andermans drumstel speelt, bijvoorbeeld in een oefenruimte. Kies één manier en blijf daar de eerste maanden bij.

Checklist: staat alles goed?

Onderdeel Goed startpunt Signaal dat het niet klopt
Kruk Dijen ongeveer horizontaal, knieën gelijk of iets lager dan heupen Knieën hoger dan heupen, of je hangt voorover
Basdrumpedaal Onderbeen ongeveer verticaal, klopper raakt midden van het vel Been gestrekt, of je knie draait naar binnen
Snaredrum Ongeveer een handbreedte boven je dijen, tussen je knieën Polsen buigen omhoog, ellebogen staan uit
Hi-hat Dicht naast de snare, 10 tot 15 cm hoger Stokken kruisen, je draait naar links
Toms Laag, dichtbij, licht naar je toe gekanteld Je trekt je schouders op of leunt naar voren
Floortom Naast je rechterbeen, ongeveer snarehoogte Je draait je romp naar rechts
Bekkens Licht naar je toe gekanteld, bereikbaar met ontspannen arm Je strekt je arm helemaal, of raakt alleen de rand

Houding en blessurepreventie

Een goede opstelling is het begin, je houding tijdens het spelen maakt het af. Zit rechtop, met je gewicht op je zitbotten en je schouders ontspannen. Je ellebogen hangen losjes langs je lichaam, je polsen blijven in het verlengde van je onderarmen. Spannen je schouders aan of trek je je adem in, dan staat er waarschijnlijk iets te ver weg.

Drummen is fysiek werk, dus voorbereiding gaat verder dan techniek alleen. In de praktijk betekent dat: warm je polsen en schouders een paar minuten op, begin langzaam en neem elk half uur even pauze. Een basisbeat op 60 slagen per minuut met een metronoom is een goed tempo om mee te beginnen, ook omdat je dan nog op je houding kunt letten. Krijg je pijn in je polsen, onderarmen of onderrug die na een dag rust niet weggaat? Stop dan met oefenen en laat je onderzoeken door je huisarts of een fysiotherapeut, liefst een die ervaring heeft met muzikanten.

Vergeet je gehoor niet. Een akoestisch drumstel komt al snel ruim boven de 85 dB(A), het niveau waarboven het risico op blijvende gehoorschade en tinnitus toeneemt. Hoe harder het geluid, hoe korter de tijd dat je er veilig aan blootgesteld kunt worden. Draag daarom vanaf de eerste les gehoorbescherming, bij voorkeur oordoppen voor muzikanten met een filter, die het geluid gelijkmatig dempen. Geef je oren na harde blootstelling ook rust in een stille omgeving. Hoor je na het oefenen een piep of suis die niet binnen een dag verdwijnt, ga dan naar de huisarts.

Film jezelf tot slot eens van opzij en van voren. Op beeld zie je meteen of je schouders omhoog gaan, je rug krom wordt of je naar de hi-hat draait.

Veilig oefenen: wat je wel en niet doet om blessures en gehoorschade te voorkomen

Leren drummen met een goede basis

Een goed afgesteld drumstel is pas het begin. Bij onze online drumles leer je stap voor stap in je eigen tempo, van houding en grip tot je eerste beats en fills. De cursus bestaat uit 16 videolessen. Je betaalt één keer en houdt daarna levenslang toegang. Je krijgt printbaar lesmateriaal, een eigen online leeromgeving, en bij iedere video kun je onbeperkt vragen stellen aan de docent als je vastloopt. Zo kun je oefenen wanneer het jou uitkomt, ook als je naast werk of gezin maar af en toe een half uur hebt. Wil je ook drumnotatie leren lezen? Lees dan alvast ons artikel over bladmuziek voor drummers.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog moet een drumkruk staan?

Zo hoog dat je dijen ongeveer horizontaal staan en je knieën op gelijke hoogte of net iets lager zitten dan je heupen. Van daaruit kun je een of twee centimeter bijstellen tot het stabiel en licht voelt. Je voeten moeten de pedalen kunnen bedienen zonder dat je je benen strekt.

Moet ik een elektronisch drumstel op dezelfde manier opstellen?

Ja, de principes zijn hetzelfde: kruk eerst, pedalen in een V, snare tussen je knieën en de pads binnen bereik zonder rekken. Het verschil is dat de pads vaak dichter op elkaar staan en kleiner zijn, dus let extra op dat je niet te dicht op de snare zit. Zet de pads ook in dezelfde onderlinge posities als op een akoestisch drumstel, dan kun je later makkelijk overstappen.

Kun je drummen zelf leren, ook op latere leeftijd?

Ja, drummen kun je op elke leeftijd leren, ook als volwassene zonder muzikale achtergrond. Begin langzaam met een metronoom, let vanaf het begin op je houding en bouw je oefentijd geleidelijk op. Gestructureerde lessen helpen om fouten in houding en techniek te voorkomen voordat ze een gewoonte worden.

Hoe vaak moet ik mijn drumstel opnieuw afstellen?

Als je stel op een vaste plek staat, alleen wanneer iets verschuift of niet meer natuurlijk voelt. Markeer de posities van kruk, basdrum en statieven op je kleed en gebruik geheugenklemmen, dan staat alles na het verplaatsen snel weer goed. Controleer elke paar weken of vleugelmoeren, vilten en klemmen nog goed zitten.

Reacties
Categorieën